FTP vs Critical Power (CP): Wat is beter voor pacing?
Begrijp de fundamentele verschillen tussen Functional Threshold Power en het Critical Power model (CP + W'), en waarom de laatstgenoemde pacing-strategieën revolutioneert.
🎯 Snel antwoord
FTP is een praktische schatting van het maximale vermogen dat je ongeveer een uur kunt volhouden. Het is een eendimensionale metriek.
Critical Power (CP) vertegenwoordigt je wiskundige vermoeidheidsdrempel. Het wordt gecombineerd met W-prime (W'), wat je "anaerobe batterij" meet voor inspanningen boven CP. Als je deelneemt aan wegraces, criteriums of mountainbiken waar vermogenspieken constant zijn, is het CP + W' model veel superieur voor het voorspellen van uitputting en het plannen van aanvallen.
De opkomst van het model met twee parameters
Al meer dan een decennium is FTP de onbetwiste koning van de wielermetrieken. Echter, naarmate sportwetenschap is doorgeijpeld van de WorldTour naar amateurs, krijgt het Critical Power (CP) model steeds vaker de voorkeur. Waarom? Omdat wielrennen zelden een constante inspanning van 60 minuten is.
Hoewel beide metrieken proberen je "drempel" te bepalen (het punt waarop je lichaam sneller vermoeidheid ophoopt dan het afvoert), benaderen ze het probleem fundamenteel verschillend. FTP behandelt wielrennen als een steady-state activiteit. Critical Power behandelt het dynamisch.
De metrieken uitgelegd
Functional Threshold Power (FTP)
De metriek van "eenvoud"
FTP wordt gedefinieerd als het hoogste vermogen dat een fietser in een quasi-steady state kan volhouden zonder vermoeid te raken. In de praktijk wordt het meestal afgeleid door 95% te nemen van een maximale inspanning van 20 minuten.
- Sterke punten: Extreem eenvoudig te testen (één test van 20 minuten), breed begrepen en prima voor het instellen van standaard aerobe trainingszones.
- Zwakke punten: Zegt absoluut niets over wat er gebeurt als je boven je FTP rijdt. Als twee renners een FTP van 250W hebben, kan de ene 400W voor 1 minuut volhouden, terwijl de andere dat 3 minuten kan. FTP kan het verschil tussen hen niet maken.
Critical Power & W-Prime (CP/W')
De "dynamische" metriek
Het CP-model berekent twee verschillende getallen op basis van 3 tot 5 maximale inspanningen van verschillende duur (van 3 minuten tot 20 minuten).
- CP (Critical Power): Je ware, wiskundig afgeleide aerobe grens. Het ligt meestal iets hoger (5-10W) dan je FTP.
- W' (W-Prime): Een meting van arbeid (in kilojoules) die je boven CP kunt verrichten voor volledige uitputting. Zie het als een batterij die leegloopt als je boven CP gaat en oplaadt als je eronder zakt.
Waarom W' (W-Prime) alles verandert
De echte magie van het Critical Power-model is niet het CP-getal zelf (dat vaak erg dicht bij FTP ligt). De magie is W'.
Stel je voor dat je in een ontsnapping rijdt of een mountainbikeparcours racet. Je moet constant over de drempel gaan om aanvallen te pareren of steile technische secties te overwinnen. Met FTP weet je alleen dat "in het rood gaan" pijn doet en er uiteindelijk toe zal leiden dat je stilvalt. Je weet alleen niet wanneer.
Met W' heb je een kwantificeerbare batterijlimiet. Als je W' 20 kJ is, en je fietst 50 watt boven je CP, verbruik je 50 Joules per seconde. Je weet precies hoe lang die inspanning kan duren (400 seconden, of ~6.6 minuten) voordat je breekt. Wanneer je onder CP rijdt, herstelt die batterij exponentieel.
🚴 De toepassing in de praktijk
Moderne analytische apps (zoals Bike Analytics) volgen je W' Balance in real-time. Door na een race naar je gegevens te kijken, kun je precies zien waar je "batterij" op nul (0%) kwam, wat het exacte moment aangeeft waarop je moest lossen of gedwongen werd te herstellen. Dit stelt je in staat om je pacing zo te plannen dat je pas precies bij de finish op 0% uitkomt.
Welke moet je gebruiken?
Wanneer FTP gebruiken:
- Je doet voornamelijk lange, steady-state inspanningen (Ironman pacing, Gran Fondo's).
- Je wilt een eenvoudige metriek met één test om je 7-punts trainingszones in te stellen.
- Je gebruikt alleen basis-computers of gratis tools die W' niet berekenen.
Wanneer Critical Power (CP + W') gebruiken:
- Mountainbiken & Cyclocross: Waar constante, onregelmatige pieken FTP-pacing irrelevant maken.
- Wegwielrennen: Om precies te weten wanneer je de "batterij" hebt om mee te springen met een aanval of deel te nemen aan een sprint.
- Intervalontwerp: Je kunt specifiek VO2 Max-intervallen ontwerpen om precies 100% van je W' uit te putten.
Stop met gissen naar je breekpunt.
Bike Analytics berekent automatisch je Critical Power, volgt je W', en visualiseert je batterijverbruik bij elke rit.
Download Bike Analytics voor iOSMeer weten?
Diepduik in Critical Power
Lees onze volledige wetenschappelijke uitleg over hoe CP en W' wiskundig werken.
Lees CP Gids →Begrijp FTP
Leer het standaard protocol van 20 minuten om je Functional Threshold Power te bepalen.
Lees FTP Gids →FTP vs Critical Power (CP): Wat is het verschil?
Leer de fundamentele verschillen tussen FTP en het Critical Power (CP + W') model voor betere pacing en race-strategie.
- 2026-04-05
- FTP vs Critical Power · W-prime · wielrennen pacing · anaerobe batterij · CP model
- Bibliografie